Maarten van Rossem en Tom Jessen is een Nederlandstalige podcast waarin de dagelijkse actualiteit wordt geanalyseerd vanuit een historisch en sociaal-politiek perspectief. De productie verschijnt op doordeweekse dagen en wordt gepresenteerd door journalist Tom Jessen, die fungeert als interviewer en moderator, en historicus Maarten van Rossem, emeritus hoogleraar aan de Universiteit Utrecht.
De kern van het programma ligt in het bieden van context bij het nieuws van de dag, waarbij Van Rossem put uit zijn uitgebreide kennis van de Amerikaanse geschiedenis en de internationale betrekkingen. Een belangrijk kenmerk van de podcast is de bewuste afstand tot de waan van de dag en de focus op relativering. De besproken thema's variëren van de binnenlandse politiek in Den Haag tot de geopolitieke ontwikkelingen rondom de Verenigde Staten, China en conflicten zoals de oorlog in Oekraïne. Daarnaast is er regelmatig aandacht voor wetenschappelijke doorbraken, technologische vernieuwingen en bredere historische parallellen.
De interactie tussen de twee gastheren volgt een vast stramien: Jessen legt actuele kwesties of vragen van luisteraars voor, waarna Van Rossem deze duidt met een nuchtere en vaak ironische ondertoon. Deze benadering is erop gericht om complexe vraagstukken terug te brengen tot hun essentie, waarbij vaak de conclusie wordt getrokken dat hedendaagse ontwikkelingen minder uniek of catastrofaal zijn dan ze in de reguliere media worden gepresenteerd.
Naast de reguliere nieuwsduiding produceert het duo thematische afleveringen en reeksen waarin dieper wordt ingegaan op specifieke historische periodes, politieke ideologieën of de levensloop van invloedrijke wereldleiders. De podcast heeft zich gepositioneerd als een bron voor luisteraars die behoefte hebben aan verdieping en een analytische blik op de wereldpolitiek, zonder de hectiek van de 24-uurs nieuwscyclus. De afleveringen worden gekenmerkt door een sobere vormgeving waarbij de inhoud en de dialoog centraal staan.