Maarten van Rossem & Tom Jessen

Maarten van Rossem Podcast met Tom Jessen

Maarten van Rossem en Tom Jessen is een Nederlandstalige podcast waarin de dagelijkse actualiteit wordt geanalyseerd vanuit een historisch en sociaal-politiek perspectief. De productie verschijnt op doordeweekse dagen en wordt gepresenteerd door journalist Tom Jessen, die fungeert als interviewer en moderator, en historicus Maarten van Rossem, emeritus hoogleraar aan de Universiteit Utrecht.

De kern van het programma ligt in het bieden van context bij het nieuws van de dag, waarbij Van Rossem put uit zijn uitgebreide kennis van de Amerikaanse geschiedenis en de internationale betrekkingen. Een belangrijk kenmerk van de podcast is de bewuste afstand tot de waan van de dag en de focus op relativering. De besproken thema's variëren van de binnenlandse politiek in Den Haag tot de geopolitieke ontwikkelingen rondom de Verenigde Staten, China en conflicten zoals de oorlog in Oekraïne. Daarnaast is er regelmatig aandacht voor wetenschappelijke doorbraken, technologische vernieuwingen en bredere historische parallellen.

De interactie tussen de twee gastheren volgt een vast stramien: Jessen legt actuele kwesties of vragen van luisteraars voor, waarna Van Rossem deze duidt met een nuchtere en vaak ironische ondertoon. Deze benadering is erop gericht om complexe vraagstukken terug te brengen tot hun essentie, waarbij vaak de conclusie wordt getrokken dat hedendaagse ontwikkelingen minder uniek of catastrofaal zijn dan ze in de reguliere media worden gepresenteerd.

Naast de reguliere nieuwsduiding produceert het duo thematische afleveringen en reeksen waarin dieper wordt ingegaan op specifieke historische periodes, politieke ideologieën of de levensloop van invloedrijke wereldleiders. De podcast heeft zich gepositioneerd als een bron voor luisteraars die behoefte hebben aan verdieping en een analytische blik op de wereldpolitiek, zonder de hectiek van de 24-uurs nieuwscyclus. De afleveringen worden gekenmerkt door een sobere vormgeving waarbij de inhoud en de dialoog centraal staan.

00:00
00:00

Samenvatting van de aflevering

In deze aflevering analyseren de sprekers het politieke sentiment in Amerika en de opkomst van populistische leiders zoals Trump en Berlusconi. Er wordt gekeken naar hoe nostalgie, economische ongelijkheid en een gebrek aan vertrouwen in de overheid mensen vatbaar maken voor manipulatie door charismatische figuren. Daarnaast bespreken de sprekers politieke polarisatie, de invloed van angst voor verandering en het fenomeen van 'kletsmajoors' in de politiek. De discussie breidt zich uit naar de impact van AI op de arbeidsmarkt en de subjectiviteit van nieuwsconsumptie.

Hoogtepunten

Als er eenmaal zo'n nostalgisch licht op het verleden valt, dan gaan mensen dat idealiseren.

00:01:36 · De spreker legt uit hoe een romantisch beeld van de jaren 50 bijdraagt aan politieke bewegingen.

En als het ook weer, als het nul is, dan heeft iedereen evenveel geld. En als het ene is, dan is er één persoon die al het geld heeft. Dat is de toestand waar de Verenigde Staten naar op weg zijn.

00:07:58 · De spreker gebruikt de Gini-coëfficiënt om de extreme inkomensongelijkheid in de VS te illustreren.

Wie een fascist als Musk interviewt, schaakt met een duif. Want de duif gooit alle stukken om, poept op het bord en triomfeert alsof hij heeft gewonnen.

00:13:20 · Een metaforische beschrijving van de impact van Elon Musk op het publieke debat.

Ik vind ook dat gelul van die AI-lui grotendeels totaal onverantwoordelijk. dat massa's mensen, vooral hooggescholden, allemaal hun baan zullen verliezen aan AI.

00:20:40 · De spreker uit zijn scepsis over de voorspelling dat kunstmatige intelligentie op grote schaal banen zal overnemen.

Nederland... is enorm gevoelig is gebleken voor kletsmajoers.

00:25:41 · De spreker reflecteert op de politieke geschiedenis van Nederland en de opkomst van populistische figuren.

Afleveringen

1237-

In het brein van een Trump-kiezer

In deze aflevering analyseren de sprekers het politieke sentiment in Amerika en de opkomst van populistische leiders zoals Trump en Berlusconi. Er wordt gekeken naar hoe nostalgie, economische ongelijkheid en een gebrek aan vertrouwen in de overheid mensen vatbaar maken voor manipulatie door charismatische figuren. Daarnaast bespreken de sprekers politieke polarisatie, de invloed van angst voor verandering en het fenomeen van 'kletsmajoors' in de politiek. De discussie breidt zich uit naar de impact van AI op de arbeidsmarkt en de subjectiviteit van nieuwsconsumptie.

03 aug. 2026
1236-

Is de kiezer klaar met de rechtsstaat?

De sprekers analyseren de toenemende politieke polarisatie en de opkomst van ultra-rechts in Nederland en Polen, waarbij ze kijken naar hoe partijen zoals de VVD en PiS naar rechts opschuiven. Daarnaast wordt de vergelijking getrokken met de sociaal-economische tweedeling tussen stad en platteland in de VS en de gevolgen van de Brexit.

02 aug. 2026
1235-

Bosbranden zijn pas het begin...

In deze aflevering bespreken de sprekers de oorzaken van megabranden in Zuid-Europa en Californië, waarbij ze wijzen naar het gebruik van brandbare monoculturen en menselijke factoren zoals klimaatopwarming en uitbreiding van bewoning. Daarnaast wordt de kwetsbaarheid van infrastructuur voor brand en watertekorten geanalyseerd, met een kritische blik op het gebrek aan preventief onderhoud. De discussie breidt zich uit naar de economische groei van 0,4% in het eerste kwartaal en de schuldvraag voor het gebrekkige beheer van vitale voorzieningen. De sprekers wijzen neoliberalisme en marktwerking aan als de drijvende krachten achter de huidige staat van de infrastructuur.

01 aug. 2026
1234-

We zijn bang voor de verkeerde mensen

In deze aflevering worden diverse maatschappelijke thema's besproken, variërend van de vergelijking tussen terroristische aanslagen en verkeersongevallen tot de impact van vergrijzing in Europa. De spreker reflecteert op de waarde van onderwijs en de persoonlijke invloed van inspirerende docenten uit zijn jeugd. Daarnaast wordt ingegaan op de ecologische dreiging door invasieve exoten, zoals de Coloradokever en bepaalde kreeftensoorten. Er wordt uitgelegd hoe het ontbreken van natuurlijke vijanden in nieuwe ecosystemen kan leiden tot een verstoring van het natuurlijk evenwicht.

31 jul. 2026
1233-

Is dit het einde van Infantino?

Deze aflevering onderzoekt de politieke en financiële ambities van FIFA-voorzitter Infantino, waarbij zijn mogelijke banden met de familie Trump worden besproken. Daarnaast wordt ingegaan op de juridische druk rondom de Amerikaanse arts Fauci en de geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten en Oost-Europa. De spreker analyseert de wankelende relatie tussen Israël en de VS onder Netanyahu, de nucleaire ambities van Iran en de transformatie van Rusland tot een politiestaat onder Poetin. Er wordt reflecteerd op hoe het huidige Russische regime fungeert als een rem op de potentie van het land en de impact van nieuwe vormen van oorlogsvoering in Oekraïne.

30 jul. 2026